استان یزد با وجود محدودیت‌های شدید اقلیمی و در اختیار داشتن کمتر از یک درصد منابع آب و خاک کشور، موفق شده است با تکیه بر دانش فنی و سیستم‌های آبیاری نوین، سالانه حدود ۲ میلیون تن محصول کشاورزی تولید کند. این استان که اکنون ۱.۵ درصد از کل تولیدات کشاورزی ایران را به خود اختصاص داده، به الگو و پیشران بهره‌وری آب در سطح ملی تبدیل شده است.

بهره‌وری حداکثری؛ فراتر از ظرفیت‌های محیطی

عباس حاجی‌حسینی، رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان یزد، در نشست خبری به مناسبت هفته جهاد کشاورزی، از کارنامه درخشان این استان در مدیریت منابع محدود پرده برداشت. وی با اشاره به اینکه سهم یزد از منابع آبی بخش کشاورزی کشور تنها ۰.۸ درصد است، تصریح کرد: «سخت‌کوشی تولیدکنندگان یزدی باعث شده تا با وجود قرارگیری در منطقه خشک و کویری، تولیدات استان فراتر از ظرفیت‌های طبیعی باشد.»

 

در حال حاضر، ۳۷ هزار هکتار از اراضی یزد به سیستم‌های آبیاری نوین مجهز شده و نصب کنتورهای هوشمند بر روی ۹۸ درصد چاه‌های کشاورزی، این استان را در تراز اول هوشمندسازی منابع آب در کشور قرار داده است.

 

گلخانه‌ها؛ پیشران اقتصاد کشاورزی یزد

یکی از نقاط قوت کشاورزی یزد، توسعه کشت‌های متراکم است. یزد با دارا بودن ۲۲۰۰ هکتار گلخانه، رتبه چهارم کشور را در اختیار دارد. آمارها نشان می‌دهد گلخانه‌های یزد تنها با مصرف ۶ درصد از آب بخش کشاورزی استان، حدود ۲۵ درصد از کل تولیدات (بیش از ۶۰۰ هزار تن در سال) را محقق کرده‌اند که این موضوع نشان‌دهنده بازدهی فوق‌العاده این بخش در مدیریت مصرف آب است.

 

خودکفایی و صادرات در حوزه دام و طیور

یزد نه‌تنها تأمین‌کننده نیازهای داخلی خود است، بلکه به یکی از قطب‌های صادراتی محصولات دامی به استان‌های همجوار تبدیل شده است:

* مرغ و شیر: با تولید سالانه ۲۲۵ هزار تن شیر و ۷۲ هزار تن گوشت مرغ (دو برابر نیاز استان)، یزد محصولات خود را به استان‌های فارس، کرمان، اصفهان و سیستان و بلوچستان صادر می‌کند.

* رتبه‌های برتر کشوری: یزد رتبه نخست تولید گوشت بلدرچین، رتبه نخست تولید گوشت شتر (با ۱۵ هزار نفر شتر) و رتبه سوم تولید گوشت بوقلمون در کشور را داراست.

* اصلاح نژاد: این استان میزبان یکی از ۶ مرکز اصلی اصلاح نژاد دام کشور است که به عنوان ذخیره ژنتیکی راهبردی فعالیت می‌کند.

 

توسعه زیرساخت‌ها و پروژه‌های جدید

در هفته جهاد کشاورزی امسال، ۴۸ پروژه با سرمایه‌گذاری بالغ بر ۶ هزار میلیارد ریال به بهره‌برداری می‌رسد که منجر به اشتغال‌زایی برای ۳۹۰ نفر خواهد شد. این طرح‌ها حوزه‌های متنوعی از جمله آب و خاک، پنل‌های خورشیدی برای چاه‌های کشاورزی و صنایع غذایی را شامل می‌شود.

 

نگاه به آینده؛ تغییر الگوی کشت

مدیریت ارشد کشاورزی استان بر اجرای دقیق «الگوی کشت سازگار با اقلیم» تأکید دارد. در این راستا، محصولات پرمصرف به تدریج حذف و گیاهان کم‌آب‌خواه و راهبردی نظیر گیاهان دارویی (آنغوزه و زیره سیاه) جایگزین شده‌اند. همچنین با احیا و مرمت ۵۰ رشته قنات با اعتبار ۵۶ میلیارد تومان، تلاش برای حفظ میراث تاریخی و منابع آبی پایدار ادامه دارد.

 

در حوزه کالاهای اساسی نیز با پیش‌بینی تولید ۳۰ هزار تن گندم و ذخیره‌سازی مناسب نهاده‌های دامی و برنج و شکر، هیچ‌گونه نگرانی برای تأمین نیازهای مردم استان در شرایط جنگ اقتصادی وجود ندارد.

  • نویسنده : فاضله ابویی
  • منبع خبر : سازمان جهاد کشاورزی استان یزد